Vitamine K2, de vergeten vitamine

Vitamine K2, de vergeten vitamine

De meeste mensen met kinderen kennen vitamine K wel, want direct na de geboorte krijgt een baby 1 mg vitamine K toegediend ter bevordering van de bloedstolling. Dit is genoeg voor de eerste week. Daarna moeten de ouders zelf elke dag vitamine K aan het kind geven. Als de baby borstvoeding krijgt, wordt geadviseerd het kind 3 maanden lang elke dag 150 mcg vitamine K te geven. Dit om (hersen)bloedingen te voorkomen. De baby heeft via de moeder niet genoeg vitamine K voorraad kunnen aanleggen en is zelf ook niet in staat om het voldoende aan te maken.

We weten intussen ook, dat er nog een vitamine K bestaat en die noemen we vitamine K2. Deze is minstens zo belangrijk als de hierboven genoemde vitamine K1. Vitamine K2 is jarenlang een vergeten vitamine geweest, want K2 bestaat al heel lang.

De ontdekkers

Dr. Weston Price (1870 – 1948) was een Canadese tandarts, die werkte vanuit Cleveland (Ohio). Hij schreef in 1939 het boek “Voedsel en fysieke degeneratie” en wordt gezien als een pionier van een recente wetenschappelijke discipline, die epigenetica wordt genoemd en die in zijn tijd niet bestond. ‘Epigenetica’ verwijst naar iets dat boven de genen staat, de genen overstijgt.

Toen Dr. Price de voeding van de afgelegen en daardoor geïsoleerde bevolkingsgroepen analyseerde, ontdekte hij, dat deze voeding, in tegenstelling tot het hedendaagse voedsel, tenminste vier maal zo veel water-oplosbare vitaminen bevatte en minimaal tien maal de vet-oplosbare vitaminen van dierlijk voedsel zoals roomboter, eieren, viskuit, schaaldieren en biologisch vlees. Dit zijn dus de cholesterolrijke voedingsbronnen, die nu angstvallig vermeden worden, omdat ze ongezond zouden zijn.

Dr. Price kwam tot de ontdekking, dat deze vet-oplosbare vitaminen, met name vitamine A en D, katalysatoren van de mineraal- en eiwitopname zijn. Zonder deze vet-oplosbare vitaminen kunnen we geen mineralen opnemen, ongeacht de hoeveelheid, die in onze voeding zit.

In bovengenoemd boek schrijft Dr. Price over activator X, een nieuw soort vitamine, die vooral in hoge concentraties in botervet zit en vaak voorkomt in schaaldieren. Maar het zit ook in biologisch vlees en zuivel van koeien, die in de lente en herfst snel groeiend groen gras aten. Zijn onderzoeken lieten zien, dat tandbederf (of cariës) en een vervormd gehemelte veroorzaakt werden door voedingstekorten en niet door erfelijke genetische afwijkingen. Alle door hem onderzochte volkeren bleken sporen van activator X in hun voedsel te hebben.

In 1997 ontdekte Dr. Cees Vermeer  (Vermeer C: Nieuwe inzichten omtrent het belang van vitamine K in voeding; Voeding 58(12):11-14, dec. 1997), dat vitamine K2 een andere werking heeft dan vitamine K1, want ze bleken namelijk verschillende voedingswaarden te hebben. Waar vitamine K1 vooral betrokken is bij de bloedstolling, zorgt vitamine K2 (samen met vitamine D3) ervoor, dat calcium in de botten geperst wordt en daarmee buiten de zachte weefsels wordt gehouden. Vitamine K2 is dus heel belangrijk voor de opbouw van tanden en botten. Dr. Price had het bij het rechte eind, dat hij zijn patiënten botervet, waarin veel vitamine K2 zat, voorschreef. De vergeten vitamine Activator X bleek dus vitamine K2 te zijn.

Er bestaan drie soorten Vitamine K:

Vitamine K is in feite een groep van vetoplosbare vitaminen. Natuurlijk zijn er ook synthetische vormen van vitamine K op de markt. Er bestaan drie belangrijke vormen van vitamine K:

  • Vitamine K1 (fyllochinon), zit vooral in planten en het meest in groene groenten. Vitamine K1 gaat direct naar de lever en zorgt voor het behouden van een gezonde bloedstolling.
  • Vitamine K2 (menaquinone/MK), die via de bacteriën door het maag-darmkanaal rechtstreeks vooral naar onze bloedvaten en botten gaat.
  • Vitamine K3 (menadion – de synthetische variant): Net als andere synthetische vitaminen wordt vitamine K3 niet door uw lichaam herkend en het is dus zonde (of misschien zelfs wel slecht) om in te nemen.

MULTI - 1350 X 1000Verder speelt het ook een rol bij het verwijderen van calcium in bijvoorbeeld slagaders en zachte weefsels. Er is steeds meer bewijs, dat een hogere vitamine K-inname (met name vitamine K2) door (gezonde) volwassenen bijdraagt aan de preventie van o.a. osteoporose, osteoartritis en hart- en vaatziekten.

Het is echter de vraag of mensen de benodigde vitamine K gemakkelijk uit voedsel kunnen halen. Een uitzondering hierop is als men natto, een Japans gefermenteerde sojaboon, gaat eten. Helaas kunnen niet veel westerse mensen de smaak van natto waarderen. Het alternatief is een vitamine K2-supplement al dan niet verwerkt in een Multi.

Vitamine K2:

  • Is belangrijk voor de botstofwisseling en de botmassa en zorgt dus voor het sterk en gezond houden van onze botten en ons gebit. Dr. Cees Vermeer laat dit in dit interview zien, maar ook zien we:
    • dat het onze bloedvaten (slagaders en aders) ondersteunt
    • dat het voor het gezond blijven van ons hart zorgt.
  • Zorgt volgens deze studie voor het in stand houden van onze geheugenfunctie.
  • Zorgt volgens deze studie voor bescherming tegen insulineresistentie en diabetes type 2.
  • Een vitamine K2-tekort heeft bij mensen met de ziekte van Crohn volgens deze studie mogelijk invloed op het ziekteproces en de ontwikkeling van osteoporose.
  • Zorgt volgens deze studie voor soepel kraakbeen, o.a. in handen en knieën.

Hoeveel vitamine K2 hebben we dagelijks nodig?

Hoewel er nog volop onderzoek hiernaar wordt gedaan, is het waarschijnlijk , dat een inname van 150-200 mcg vitamine K2 genoeg is voor een gemiddeld gezond persoon. Helaas krijgen de meeste mensen niet genoeg vitamine K2 via hun voeding binnen. Voor Amerika wordt er bijvoorbeeld geschat, dat 80% niet genoeg vitamine K2 krijgt. Zeker niet voor het optimaliseren van de botdichtheid en voor het beschermen van het hart.

Dit tekort bij deze mensen lijkt heel veel op het vitamine D3-tekort, dat wereldwijd ook voorkomt. Bij een tekort aan vitamine K2 zijn de volgende ziekten mogelijk:

  • Hart- en vaatziekten.
  • Hartaanval en beroerte.
  • Door verkalking kunnen allerlei problemen ontstaan: van hielspoor tot nierstenen.
  • Allerlei soorten kanker:

Bij inname van vitamine D3 is aanvulling van vitamine K2 ook nodig!

Dit is heel belangrijk. Voor de meeste mensen is het raadzaam om extra vitamine D3 in te nemen. Over de hele wereld hebben heel veel mensen een tekort aan vitamine D3. Maar wat dan eigenlijk altijd wordt vergeten is, dat we dan ook onze vitamine K2-voorraad moeten aanvullen, want anders ontstaat er een teveel aan calcium op de verkeerde plaatsen in ons lichaam. Hoewel we weliswaar nog steeds niet de meest ideale verhouding tussen vitamine D3 en vitamine K2 kennen, lijkt het erop, dat 150-200 mcg vitamine K2 voldoende is.

Maar het is ook al bekend, dat een inname van 200-280 mcg vitamine K2 nog beter is voor uw hart en uw botten. Zeker als u meer dan de normaal geadviseerde hoeveelheid vitamine D3 inneemt. Het is echt niet zo, dat u dan uw hoeveelheid vitamine D3 moet verlagen.

healthy-lifestyle-quote

Wat als u toch extra calcium moet innemen?

Als u om wat voor reden dan ook toch extra calcium moet innemen, dan is het beter om dit uit uw voeding te halen. Dit kunt u vinden in o.a. zuivel (en dan vooral kaas!) en groene groenten. Maar helaas zit er in groene groenten niet genoeg vitamine K2.

Maar zoals ik al in een eerder blog heb geschreven, kunt u beter extra magnesium innemen, want magnesium zal helpen het calcium in de cel beter te laten werken. Als er toch besloten wordt om extra calcium te gaan gebruiken, dan is het heel belangrijk om de juiste balans tussen de inname van calcium en andere voedingsstoffen te behouden. Te denken valt dan aan:

  • Vitamine K2,
  • Vitamine D3,
  • Magnesium.

 

Magnesium is heel belangrijk voor een goede werking van calcium

Voor een goede werking van calcium is magnesium heel belangrijk. Een hoge calciuminname moet namelijk altijd samen gaan met een hoge magnesiuminname. Als dat niet het geval is, raakt de voorraad magnesium in het lichaam uitgeput. Calcium en magnesium werken niet alleen samen, maar kunnen ook tegenovergesteld werken.

Het is zelfs zo, dat de calciumhoeveelheid gecontroleerd en gereguleerd wordt door magnesium. Daarnaast kunnen bepaalde voedingsmiddelen of medicijnen de behoefte aan magnesium sterk vergroten of de uitscheiding ervan bevorderen. Calcium heeft altijd magnesium nodig om opgenomen te worden en goed te kunnen werken.

Aangezien magnesium zo’n belangrijke rol speelt bij onze gezondheid en we door uitputting van de grond (o.a. door gebruik van kunstmest en mestinjecties) en slechte voeding niet voldoende magnesium binnen krijgen, is het heel belangrijk om je magnesiumwaarden goed in de gaten te (laten) houden. Het kan namelijk heel veel ellende voorkomen.

Vitamine K2 en magnesium vullen elkaar ook aan, waarbij magnesium helpt de bloeddruk te verlagen. Dat is weer belangrijk om hart- en vaatziekten te voorkomen.

Magnesium zit o.a. in de volgende voedingsbronnen:

  • Zeegroenten, zoals:
  1. Kelp
  2. Dulse
  3. Nori
  • Groene groenten: Magnesium is een zeer belangrijk bestanddeel vanchlorofyl. Dit is het pigment, dat planten groen kleurt.

Hoewel het eigenlijk beter is om vitaminen uit groenten te halen, zijn er (nog) te weinig mensen, die bijvoorbeeld zeegroenten eten. Maar dan nog krijgt men niet genoeg magnesium binnen. Daarom is het heel belangrijk om de magnesiumbehoefte door middel van supplementen aan te vullen. Magnesiumcitraat is dan een goede keus.

Hoe kun je zien, dat je een gebrek aan vitamine K2 hebt?

Helaas is er nog steeds geen manier om een eventueel vitamine K2-tekort te testen. Maar als u uw voeding en uw levensstijl kritisch bekijkt, hebt u waarschijnlijk zelf wel een idee of u voldoende vitamine K2 binnen krijgt. Als u lijdt aan één van de volgende ziekten, hebt u waarschijnlijk ook een tekort aan vitamine K2:

  • Osteoporosehart-300x229
  • Hart- en vaatziekten
  • Suikerziekte.

Zelfs als u geen van deze aandoeningen hebt, maar niet regelmatig één van de volgende voedingsmiddelen eet, dan is de kans heel groot, dat u een vitamine K2-tekort hebt:

  • Grasgevoede biologische dierlijke producten als:
    • Eieren
    • Boter
    • Zuivel
  • Sommige kazen, zoals:
    • Brie, waarbij het niet uit maakt of de kaas uit melk komt, dat gras gevoed is, want het is niet de melk van de kaas, maar de bacterie die de vitamine K2 maakt.
    • Goudakaas

In beide kazen zit namelijk heel veel vitamine K2.

Niet elke bacteriestam maakt vitamine K2. In de meeste yoghurts zit bijna geen vitamine K2 en in bepaalde soorten kaas zit het wel en in andere weer niet. En dat is ook het geval met gefermenteerde voedingsmiddelen. In natto zit heel veel K2, maar in andere gefermenteerde voeding, zoals miso en tempeh, weer heel weinig.

Zorg bij zwangerschap voor voldoende vitamine K2

Vitamine K2 is dus van vitaal belang bij de reeds hierboven beschreven chronische ziekten. Maar het is ook heel belangrijk voor vrouwen, die proberen zwanger te raken of al zwanger zijn. Vitamine K2 speelt namelijk een belangrijke rol tijdens de zwangerschap:

  • voor de ontwikkeling van zowel baby tandjes als volwassen tanden
  • voor de ontwikkeling van een gezonde gezichtsvorm
  • voor de ontwikkeling van sterke botten,

maar ook tijdens de kinderjaren om gaatjes in het gebit te voorkomen en in de periode tussen jeugd en het volwassen worden is vitamine K2 weer heel belangrijk voor de ontwikkeling van het skelet.

Vitamine K2 is dus nodig tijdens de zwangerschap, maar ook later tijdens het geven van borstvoeding. In de laatste drie maanden van de zwangerschap is deze vitamine net als Omega 3 en vitamine D3 van groot belang, omdat het ongeboren kind in deze periode zo veel mogelijk voeding komt halen bij de moeder en dan zijn deze 3 vitaminen echt noodzakelijk. Zowel voor de moeder als voor het kind.

Aangezien vitamine K2 geen toxiciteit kent, kan het daarom heel verstandig zijn om tijdens de zwangerschap de in te nemen dosis te verdubbelen of zelfs te verdrievoudigen.

Vitamine K2 is dus niet alleen een vergeten vitamine, maar ook een vitamine met heel veel belangrijke eigenschappen en is misschien wel de nieuwe vitamine D3.

healthy-quote-1

 

 

 

 

 

 

 

 

Bronnen:

 

Tags: , , , , , ,

No comments yet.

Leave a Reply